TΕΙ Κρήτης
Σχολή Τεχνολογίας Γεωπονίας
Ε.Π.Ε.Α.Ε.Κ 
Πρόγραμμα Συμπληρωματικής Εκπαίδευσης  "Βιολογική Γεωργία" Ενέργεια 3.4.γ

Νικόλαος Γιασάκης,
Τεχνολογος Γεωπόνος,
70200 Τυμπάκι Ηρακλείου

Τηλ: 0937121141


Πελαγία Σεβαστάκη,
Τεχνολόγος Γεωπόνος,
Κομνηνών 57 ΤΚ 71307 Ηράκλειο Κρήτης

Τηλ: 0945223244, 081 240947


Πτυχιακή Εργασία : Βιολογική καλλιέργεια τομάτας στο θερμοκήπιο
Πλήρες Κείμενο      (htm format)                                         

Περίληψη
Η βιολογική γεωργία είναι η ανάπτυξη και προαγωγή ολοκληρωμένων σχέσεων μεταξύ εδάφους, φυτών, ζώων, ανθρώπου και βιόσφαιρας, έτσι ώστε τελικά να λαμβάνονται γεωργικά προϊόντα και είδη διατροφής χωρίς χημικά υπολείμματα και ταυτόχρονα το περιβάλλον να αναβαθμίζεται και να προστατεύεται.

Για τα βιοκηπευτικά υπάρχουν τρεις αρχές, που αν για την υπόλοιπη βιολογική γεωργία μπορεί να’ ναι λιγότερο σημαντικές ή κάποτε όχι εφαρμόσιμες, εδώ, αποτελούν το απαραίτητο κλειδί της επιτυχίας: α) έδαφος και βελτίωση του, β) κόμποστ ή κοπριά και γ) η αμειψισπορά.

Οι σπουδαιότεροι κλιματικοί παράγοντες, που επηρεάζουν την ανάπτυξη και την παραγωγή της τομάτας είναι η θερμοκρασία, το φως και η σχετική υγρασία.

Η ηλιοαπολύμανση ή ηλιοθέρμανση του εδάφους μπορεί να χρησιμοποιηθεί τόσο για την αντιμετώπιση των εχθρών, ασθενειών και ζιζανίων στο έδαφος πολλών καλλιεργούμενων φυτών, όσο και για την βελτίωση της γονιμότητας του εδάφους.

Η φυσική γονιμοποίηση της τομάτας επιτυγχάνεται με τη χρησιμοποίηση των βομβίνων ως επικονιαστές. Το είδος των βομβίνων, που χρησιμοποιείται στις καλλιέργειες, είναι το υμενόπτερο Bombus terrestris. Η γονιμοποίηση με τους βομβίνους είναι εγγύηση για μια θαυμάσια καρπόδεση. Άλλος τρόπος φυσικής γονιμοποίησης είναι με τον ηλεκτρικό δονητή.

Είναι πλέον δυνατή η αντιμετώπιση των προβλημάτων θρέψης στις βιοκαλλιέργειες με προϊόντα και τεχνικές όπως: α) η ζωική κοπριά, β) το κόμποστ από οργανικά υλικά που διατίθενται σε κάθε περιοχή, γ) η χλωρή λίπανση και δ) οι αμειψισπορές. Προϊόντα λίπανσης είναι η κοπριά, η κοπριά ορνίθων, το κόμποστ γαιοσκωλήκων, το κόμποστ από φυτικά υπολείμματα, η τύρφη – τυρφολιγνίτες, τα πετρώματα, τα ζωικά άλευρα, τα άλευρα ελαιούχων σπόρων, τα φύκια και τα προϊόντα τους, τα μικροβιακά/ενζυματικά προϊόντα, το κόμποστ, οι σπόροι χλωρής λίπανσης και τα κοπροζούμια (υγρή κοπριά).

Η χλωρή λίπανση προμηθεύει το έδαφος με αξιοσημείωτες ποσότητες εύκολα διασπώμενων οργανικών ουσιών και έτσι συμβάλλει στο σχηματισμό του χούμου και στη δραστηριοποίηση των ζώντων οργανισμών, γεγονός που επιδρά θετικά στο ιστό του εδάφους και στο μεταβολισμό των θρεπτικών στοιχείων. Επίσης καλύπτει το έδαφος στο διάστημα κατά το οποίο δεν καλλιεργούνται φυτά, το προστατεύει, προωθεί το σχηματισμό της δομής και περιορίζει τη διάβρωση.

Η βάσει προγράμματος εναλλαγή των καλλιεργειών (αμειψισπορά) χρησιμοποιείται σαν μέσο λίπανσης, για την εδαφοβελτίωση, για την προστασία του εδάφους αλλά και σαν εργαλείο κατεργασίας του εδάφους.

Η φυτοπροστασία στη βιολογική γεωργία στοχεύει στην αντικατάσταση της οικολογικής ισορροπίας, η επίτευξη της οποίας διατηρεί τις προσβολές από τους εχθρούς και τις ασθένειες σε χαμηλά επίπεδα ώστε να μην δημιουργούνται προβλήματα οικονομικής σημασίας. Στις θερμοκηπιακές καλλιέργειες των κηπευτικών, η αντιμετώπιση των εχθρών και ασθενειών θα πρέπει να στηρίζεται σε μέτρα που κυρίως έχουν σαν στόχο την πρόληψη. Εξαντλούμε όλες τις δυνατότητες που δίνουν τα προληπτικά μέσα και μόνο αν ο κίνδυνος υπερβαίνει κάποια όρια οικονομικής σημασίας, καταφεύγουμε στο βιολογικό οπλοστάσιο. Σημαντικό ρόλο προς την κατεύθυνση αυτή διαδραματίζουν τα μέτρα υγιεινής και τα καλλιεργητικά μέτρα. Ενώ στην αντιμετώπιση το βάρος πέφτει στον βιολογικό έλεγχο, στη μηχανική καταπολέμηση, στο φυσικό έλεγχο και στην αξιοποίηση των μέσων του παραρτήματος ΙΙ του κοινοτικού κανονισμού 2092/91. Τα προϊόντα φυτοπροστασίας είναι τα ανόργανα μυκητοκτόνα (χαλκός, θειάφι), εντομοκτόνα φυτικής προέλευσης, προϊόντα βιολογικής αντιμετώπισης (μικροβιακά, οργανισμοί, παγίδες, φερομόνες, άλλα μέσα).

Στους βασικούς στόχους του 2092/91 περιλαμβάνεται και η βελτίωση της αξιοπιστίας των προϊόντων βιολογικής γεωργίας στα μάτια του καταναλωτικού κοινού. Για τη επίτευξη αυτού του στόχου, η κοινοτική ρύθμιση προβλέπει ένα πλαίσιο λεπτομερών κανόνων που αφορούν εκτός από την παραγωγική διαδικασία και αυτήν του ελέγχου, της πιστοποίησης και επισήμανσης των προϊόντων που παράγονται σύμφωνα με τον βιολογικό τρόπο.